Het omgaan met een crisis is niet alleen iets van de afgelopen tijd. Iedereen heeft van tijd tot tijd te maken met een crisis - groot of klein - zoals een scheiding, het verlies van een dierbare of het verlies van je baan.

Rob Brandsma vertelt hoe mindfulness en compassie je kunnen helpen om zo’n periode goed te doorstaan, zodat er naast verlies en onzekerheid ook weer ruimte is voor hoop en veerkracht.

Voelen wat gevoeld wil worden

Veel mensen hebben de neiging om op een crisis te reageren door in actie te komen en het probleem zo snel mogelijk op te lossen. Op die manier ga je voorbij aan de gevoelens die gevoeld willen worden en het feit dat niet alles in het leven maakbaar is.

Rob: ‘Vooral in tijden van crises worden we geconfronteerd met de onvolmaaktheid van het leven, de oncontroleerbaarheid en het niet-weten. We zijn echter het lijden verleerd. Verdriet ervaren, somber zijn en je angstig voelen zijn in principe gezonde reacties op ingrijpende gebeurtenissen. Het zijn de donkere kleuren die een schilderij diepte en nuance geven.’

Neem de tijd

Vertragen, verstillen en naar binnen treden kunnen behulpzaam zijn om je gevoelens de ruimte te geven en inzicht te krijgen. Dit is een proces van vallen en opstaan.

Wees geduldig en compassievol, jezelf herpakken heeft nu eenmaal tijd nodig Rob Brandsma

‘Wees geduldig en compassievol, jezelf herpakken heeft nu eenmaal tijd nodig’, aldus Rob, ‘Als je ruimte laat aan het verlies en het verval, dan komen er vanzelf weer nieuwe dingen op. Wat kaalgeslagen lijkt, blijkt vruchtbare aarde. Dat is wonderlijk mooi om mee te maken.’

Mindfulness beoefenen heeft nog meer voordelen. Zo word je minder overspoeld door je emoties. Rob: ‘Een crisis is als heftige golfslag op zee. Door je beoefening ga je minder snel kopje onder. Als je toch wordt overspoeld door emoties ga je minder diep onder water en minder lang.’

Compassie - voor jezelf én anderen

Zelfcompassie kan je ook helpen beter om te gaan met de ervaringen die op je pad komen. Door niet te streng te zijn voor jezelf en jezelf te verzorgen als een gewonde of een goede vriend, kun je jezelf in crisistijd ondersteunen. Blijf dicht bij jezelf, je doet wat je kunt in de tijd die ervoor nodig is, het is goed zo.

Compassie geven gaat niet zozeer over doen maar over ‘er zijn’ en je verbonden voelen met elkaar.

Naast zelfcompassie hebben we in tijden van crisis ook compassie van anderen nodig. Herinner je je nog die keer dat een vriendin een arm om je heensloeg of een hand op je arm legde? Of dat een collega gewoon even luisterde, zonder direct een mening klaar te hebben? Dat zijn compassievolle momenten, vaak zonder dat de gever het zich bewust is. Achteraf merk je dat juist zo’n gebaar je veel goed deed op een moeilijk moment.

Wil je wat vaker een ander ondersteunen door middel van compassie?

Compassie geven gaat niet zozeer over doen maar over ‘er zijn’ en je verbonden voelen met elkaar. Je aanwezigheid is vaak al genoeg. Door daarbij écht te luisteren, zonder te veroordelen en af en toe een open vraag te stellen kun je heel veel goeds doen voor een ander.


Dit artikel is afgeleide van het interview dat Rob Brandsma gaf voor de serie Crisis en Compassie, een initiatief van Nieuw Wij, Stichting Even Anders en de Beweging van Barmhartigheid. In het artikel ‘Mindfulness maakt dat je minder snel kopje onder gaat’, geschreven door Henk-Jan Hoefman, deelt Rob zijn kennis en persoonlijke ervaringen over omgaan met een crisis, mindfulness en compassie.

Lees hier het volledige artikel