Secular Dharma and the Phenomenology of Experience

Twee dagen

Een seculier boeddhisme voor persoonlijke groei in de huidige wereld. Met Stephen Batchelor

link to article Secular Dharma and the Phenomenology of Experience

Edel Maex, de Belgische psychiater, zenleraar en mindfulness­trainer, is al jaren één van mijn favoriete auteurs. Waarom toch, vroeg ik me af want zijn boeken, of liever boekjes, hebben niet veel om het lijf. Ze zijn meestal dun en klein. En toch ben ik er keer op keer door gefascineerd. Ik herlees ze steeds weer opnieuw. Wat me pakt, zijn de woorden, het perspectief, de innerlijke kracht en vriendelijkheid die ze uitstralen. Dit najaar verschenen er opnieuw twee.

Mindfulness is niet ‘hier en nu’

Het eerste boek heet “Wat mindfulness niet is…, en wat dan wel”. Hij kijkt daarin naar de hype rond mindfulness. Soms scherp, soms met ironische lach ontleedt hij de hype en ontdoet hij mindfulness van de huizenhoge verwachtingen die erin geslopen zijn. Of van de misplaatste interpretaties die in het dagelijks leven opgeld doen.

Zo herken ik mijn ergernis, als ik trainers of deelnemers hoor zeggen dat mindfulness betekent dat je in het ‘hier en nu’ moet leven. En waarbij de onuitgesproken verwachting is dat je in het hier en nu vrij bent van zorgen, verdriet of ongemak. Edel Maex maakt er korte metten mee: “Het belangrijke woord is in deze zin is ‘leven’. ‘Leven’ is het werkwoord, ‘hier en nu’ het bijwoord. Het ‘hier en nu’ is de enige plek waar je met de beste wil van de wereld niet uit raakt".

De belangrijke vraag is niet of je hier en nu bent, maar hoe. Edel Maex

"De belangrijke vraag is niet of je hier en nu bent, maar hoe. (…) De vraag is: hoe ga je met zorgen, met verdriet om? In mindfulness is dat niet door te vluchten in een mythisch ‘hier en nu’, maar door aanwezig te blijven, met een milde open aandacht.” En zo staat dit boek vol met heldere lichte inzichten in aandacht en mindfulness.

De bereidheid om te kijken

“Of het nu mediteren is of zen of mindfulness”, zo begint Maex zijn tweede boek, “de belangrijke beweging is: kijken.” Want dat is niet vanzelfsprekend, omdat er veel is dat we liever niet zien.

Kijken is niet vanzelfsprekend, omdat er veel is dat we liever niet zien. Edel Maex

In dit boek onderzoekt Edel Maex waarom we wegkijken. Hoe onze bereidheid om te kijken kan ontstaan uit verlangen omdat er iets wezenlijks niet verloren mag gaan. Of uit nood geboren, omdat we er helemaal doorheen zitten en dan niet anders kunnen dan de situatie onder ogen te zien. En dan de beweging van kijken maken, onontkoombaar.

Zijn boek “De bereidheid om te kijken” bevat teksten om zicht te krijgen op de huidige wereld vol verdeeldheid en verharding. Inspiratie om ons er niet van af te wenden, maar op – verrassende – manieren mee bezig te houden.

Prachtige taal

De boeken van Edel Maex zijn zo mooi geschreven dat ik hem met alle liefde een prijs voor de mooiste mindfulnesstaal zou uitreiken. Ik ken niemand in het Nederlands-Vlaamse taalgebied die de kracht van mindfulness zo mooi weet te verwoorden en daar zo precies en licht in is.

Kortom, boeken om te geven of te krijgen als Sint- of kerstcadeau, maar meer nog: voor alle tijden en momenten.

Auteur: Wibo Koole, directeur van het Centrum voor Mindfulness