Mindfulness onmisbaar op school

Mindfulnesslessen in de klas zijn onmisbaar en juist noodzakelijk als we het onderwijs willen vernieuwen. We zien dat mindfulness een positieve bijdrage kan leveren in het onderwijs. Sterker nog, gezien de stijgende cijfers over burn-out en depressie onder jongeren is mindfulness misschien wel het krachtigste preventiemiddel dat we nu kunnen inzetten. Als de school ook een taak heeft om kinderen en jongeren zo goed mogelijk voor te bereiden op de uitdagingen die de maatschappij vraagt, dan zijn de mindfulnesslessen daarvoor een beproefd middel. Met mindfulness leren leerlingen hun grenzen beter herkennen, zodat ze beter kunnen uitspreken wat ze nodig hebben. Dankzij mindfulnessvaardigheden maken leerlingen bewustere keuzes.

Door het doen van mindfulnessoefeningen in de klas draag je zorg voor het leerklimaat. Er ontstaat ruimte, je creëert een reset zodat er weer rust is om te kunnen leren en dingen tot je te nemen. Vaak denken leerkrachten dat het uitvoeren van mindfulnessoefeningen een grote tijdsinvestering is. Kostbare tijd die je niet kunt missen. Maar eenmaal aangeleerd ontstaat in enkele minuten rust in de groep, is er meer betrokkenheid en concentratie en hebben leerlingen weer ruimte de stof tot zich te nemen. Betrokken leerlingen die zich met een open mind kunnen concentreren, geven jou als leerkracht rust en ruimte. Je besteed tijd aan mindfulnessoefeningen om tijd te krijgen.

  • Help jongeren omgaan met prestatiedruk!

    Depressieve gevoelens, stress, lichamelijke klachten... meer dan 50% van de jongeren heeft er last van als gevolg van prestatiedruk. Dit kan uiteindelijk resulteren in slechte prestaties o

    Lees verder

Mindfulness voor kinderen en jongeren

In het programma-aanbod van het Centrum voor Mindfulness bieden wij twee lessenseries aan die op school kunnen worden gegeven. MindfulKids voor kinderen op de basisschool en een toegespitste serie lessen .b (spreek uit dot-bie) voor jongeren (pubers) in het voortgezet onderwijs. Beide lessenseries zijn een korte, maar krachtige mindfulnessinterventies. De thematische lessen sluiten aan bij de belevingswereld van de kinderen of jongeren. De lessen zijn klassikaal en passen binnen het bestaande schoolcurriculum.

Jong geleerd is oud gedaan en zo is het ook met mindfulnessvaardigheden. We zien dat de veerkracht groter wordt als kinderen leren dat ze zich even los kunnen maken van hun piekergedachten. Zij zelf merken dat door samen te oefenen hun eigen adem een instrument is dat hen helpt om de aandacht even op zichzelf te richten. Door de mindfulnesstraining in de klas ontdekken kinderen en jongeren dat zij hun aandacht bewust in het hier en nu kunnen gebruiken en zich langer kunnen concentreren. Als je in dit moment de spanning en de stress kan doorvoelen, dan hoef je niet direct overal op te reageren.

Het meest waardevolle instrument om effectief te kunnen leren, jouw aandacht

De breintaken die bijdragen aan de groei en ontwikkeling van kinderen en jongeren zijn de executieve functies van de hersenen. Die functies bestaan uit het kunnen onthouden van dingen, het kunnen oplossen van problemen en het kunnen maken van plannen. Voeg daarbij de emotionele regulerende taken van de hersenen die zorgen voor het vermogen om de eigen emoties te begrijpen en die bepalen hoe goed of slecht we onze zelfbeheersing onder controle hebben. Deze twee taken van de hersenen dragen bij aan het emotionele welzijn, het effectief kunnen leren en de academische vaardigheden. 

Het zijn ook de factoren die bepalen in welke mate wij stress kunnen beheersen, ons kunnen concentreren en metacognitie kunnen aanwenden (waarmee we in staat zijn ons denken te kunnen observeren, een cruciale vaardigheid om te kunnen leren). De executieve functies en de emotionele regulerende taken ondersteunen ook de flexibiliteit die nodig is voor betere besluitvorming en creativiteit.

Is de schoolklas de plek waar ze over mindfulness moeten leren? Om te kunnen leren is het van belang dat je weet hoe je je aandacht kunt richten. Je leert en ervaart dat je de hersenen en daarmee de “concentratiespier” kunt trainen.
Juist nu, een aandachttraining in de klas! De mobiele telefoon lijkt een verlengstuk van het brein van bijna elke jongere. Ze zijn daardoor meer naar buiten gericht en weten niet meer weten wat er in hun binnenwereld gebeurt. De identificatie met een online beleving is vaak sterker dan het eigen zelfbeeld. Een gezond zelfbeeld is juist nu onmisbaar voor jongeren. Ze moeten aan steeds meer verwachtingen voldoen en daarmee stijgen de stress, overspanning en depressiecijfers onder jongeren. Mindfulness is de remedie.

Beter zelfbeeld

Uit onderzoek blijkt dat juist jongeren die laag scoren op executieve functies en emotionele stabiliteit het meest kunnen profiteren van een mindfulnesstraining. Recente analyses van trainingen voor kinderen en adolescenten hebben aangetoond dat er een verbetering optreedt bij het omgaan met stress, angst, depressie, emotionele regulatie en zelfbeheersing. Mindfulnesstraining van jongeren toont ook aan dat hun zelfbeeld en de slaapkwaliteit verbeteren.

In de schoolklas

De lessen van onze schoolprogramma’s zijn zo ontwikkeld dat ze aan de hele klas kunnen worden gegeven, als onderdeel van het schoolcurriculum. De kinderen leren de basics van mindfulness via lesthema’s die bij hun belevingswereld aansluiten. Voor de verschillende doelgroepen hanteren we een andere didactiek. De lessen voor de pubers zijn anders opgebouwd dan de lessen voor kinderen op de basisschool. Het doel van de lessen is dat ze leren hoe zij door stilte-oefeningen hun aandacht kunnen trainen. En dat ze dit niet alleen in de schoolklas kunnen toepassen, maar dat dit een vaardigheid is die hen op vele momenten kan bijstaan.

Wetenschappelijk onderbouwd

MindfulKids werkt! Zowel de MindfulKids lessen als de .b lessen voor jongeren zijn wetenschappelijk onderzocht. De effectiviteit van de lessen is bewezen.
De eerste MindfulKids trainingen zijn begeleid door wetenschappelijk onderzoek vanuit de Universiteit van Amsterdam. Het effect van MindfulKids is onderzocht door Dr. Eva van de Weijer-Bergsma en prof. dr. Susan Bögels. Beiden zijn verbonden aan de Universiteit van Amsterdam. De resultaten laten zien dat kinderen die de training volgen onder andere minder angstig zijn en beter slapen.
Kinderen die moeilijk met lastige emoties konden omgaan vinden dit minder lastig na de training. En kinderen met weinig lichaamsbewustzijn voelen na de training meer contact met hun lichaam en kunnen hierdoor beter luisteren naar signalen van spanning, boosheid of angst.
Download hier een folder van het publieksverslag over het onderzoek van de pilot.

Zelf trainer worden

Sinds 2010 leiden wij leerkrachten en docenten op tot mindfulnesstrainer voor kinderen of jongeren. Jij staat als docent met een overvolle werkagenda voor een gespannen groep met overvraagde leerlingen in een te grote klas. Past mindfulness daar nog bij of zitten je dagen zo vol dat je de mogelijkheden die rust en ruimte creëren ook niet meer ziet? Maak tijd voor mindfulness en krijg tijd voor je leerlingen. Heb je affiniteit met het werken met groepen kinderen? Wij leiden je op tot mindfulnesstrainer in de schoolklas.

Onderwijsprogramma's voor kinderen en pubers

Aangepaste werkvormen voor verschillende leeftijden

De twee programma’s verschillen enorm van elkaar. De werkvormen en oefeningen verschillen maar ook de didactiek in elk programma is anders. Toch zijn dit twee volwaardige op mindfulness gebaseerde interventies, precies afgestemd op de doelgroep. Na de opleiding tot trainer, ben je in staat de twee trainingsprogramma’s zelf te verzorgen.

De MindfulKids training is een vriendelijke, zachte manier waarin we de verwondering en nieuwsgierigheid aanwenden om kinderen meer te leren over aandacht. We gebruiken stilte-oefeningen om de aandacht te verlengen en blijven heel dicht bij de zintuigen. Lees hier meer over de MindfulKids training in de klas.

Het .b-programma is in Engeland ontwikkeld en wordt onder licentie uitgedragen in Nederland. Het is een prikkelende lessenserie en de thema’s sluiten aan bij de belevingswereld van jongeren. Niet alleen leren ze hoe ze door middel van aandachtgerichte oefeningen hun opmerkzaamheid kunnen vergroten. Het helpt hen ook bij het omgaan met piekergedachten of lastige emoties.

Opleiding Trainer MindfulKids voor kinderen

Wil je zelf MindfulKids Trainer worden? Het is belangrijk dat je ervaring hebt met het werken met groepen kinderen. Bij voorkeur ben je zelf leerkracht op een school. In deze korte cursus leer je de basics van mindfulness. Je gaat ervaringsgericht met de lessenserie in de klas aan de slag. Na drie opleidingsdagen waarin we het programma overdragen en meer focussen op het trainerschap, ga je met de lessenserie in een schoolklas aan de slag tijdens het geven van jouw eigen stage-training. Tijdens deze stage komt de groep nog twee keer bijeen om ervaringen uit te wisselen en meer te leren over het trainerschap.

Klik hier voor meer informatie over de Opleiding Trainer MindfulKids

Opleiding Trainer .b voor jongeren

Wil je zelf .b-trainer worden? 
Het is belangrijk dat je zelf een achtweekse mindfulnesscursus hebt gevolgd en dat je een eigen mindfulness practice hebt. Jouw eigen meditatiebeoefening helpt je om de rust en de kalmte over te dragen op de klas. Bij voorkeur ben je een docent op een school of je hebt ervaring in het werken met groepen jongeren. De train-de-trainercursus is een korte opleiding van vier hele lesdagen. Tijdens deze lesdagen dragen we het programma over en leer je meer over het mindfultrainerschap.



Klik hier voor meer informatie over de Opleiding Trainer .b voor Jongeren.

Workshops en voorlichting

Het Centrum van Mindfulness heeft een uitgebreid netwerk van ervaren mindfulnesstrainers met ervaring in het onderwijs. Zij kunnen je meer te vertellen over de kansen en mogelijkheden die er liggen voor mindfulness in het onderwijs. In overleg verzorgen we een op maat gesneden workshop of training voor leerkrachten.

Klik hier voor de eerstvolgende open workshop over mindfulness in het onderwijs.
of
neem contact met ons op voor een workshop bij jou op school.

MindfulKids in jouw klas

Ben je op zoek naar een MindfulKids trainer voor je school? Ga naar het landelijk overzicht MindfulKids trainers voor een overzicht van trainers die de training in de klas aanbieden. Na een kennismakingsbezoek verzorgen wij dan de zesweekse training bij jou op school. Wij proberen het programma zo efficiënt mogelijk uit te voeren, bijvoorbeeld door direct na elkaar in verschillende klassen te programmeren.

Klik hier om een Mindful Kids trainer voor jouw klas te boeken.